بهمنظور تعریف ترموستات ابتدا بهتر است که نگاهی به اجزای سیستم خنککننده خودروها بیندازیم. سیستم خنککننده خودرو معمولا از اجزای اصلی شامل فن خنککننده، واترپمپ، رادیاتور، شلنگها و منبع انبساط تشکیل شدهاست.
فرایند خنککاری موتور به این صورت است که در ابتدا با روشن شدن خودرو، واترپمپ به چرخش درمیآید. معمولا واترپمپ در سر راه تسمه تایم یا تسمه دینام قرار دارد و به همراه آنها شروع به چرخش میکند. چرخش واترپمپ باعث میشود تا آب درون مجاری موتور و اطراف سیلندرها به گردش درآید و بعد از گرم شدن، مجدد به شبکههای رادیاتور ورود میکند تا توسط دمش فن و جریان هوای بیرون خنک شده و دوباره به سمت موتور بازگردد.
اما نکته حائز اهمیت در این میان آن است که موتور خودرو باید بهمنظور به حداکثر رسیدن بهرهوری و راندمان، در محدوده دمایی خاصی انجام وظیفه کند. اگر دمای موتور به این محدوده نرسد، راندمان پیشرانه و مصرف سوخت دچار خدشه خواهد شد. پایین بودن دما موجب افزایش گرانروی روغن موتور شده و درنتیجه قطعات متحرک پیشرانه با سختی بالاتر به دوران یا حرکت درخواهند آمد. با این حساب موتور به دشواری کار خواهد کرد و آن نرمی و روانی را که از یک پیشرانه متعارف انتظار داریم، از خود بروز نخواهد داد.
اجزای ترموستات خودرو
برای عملکرد صحیح ترموستات خودرو، چندین جز کوچک اما کلیدی دست به دست هم داده و فعالیت می کنند. در اینجا به معرفی اجزای ترموستات خودرو خواهیم پرداخت:
- سوپاپ اصلی
- شیر ثانویه
- سیلندر باز شونده
- واشر
- فنر
- فنر ثانویه
۵ علامت خرابی ترموستات خودرو
در حالی که ترموستات قطعه ای نسبتا ارزان در خودروی شماست، اما به دلیل اهمیت بالای وظایف ترموستات ماشین، لازم است تا همواره نسبت به بررسی آن اقدام کرده و با علائم خرابی ترموستات ماشین به طور کامل آشنا شوید. از جمله این نشانه ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
گرمای بیش از حد
گرمای بیش از حد، شایع ترین علامتی است که نشان می دهد عمر ترموستات خودرو شما به پایان رسیده است. به دلیل خوردگی یا فرسودگی، ترموستات خودروی شما ممکن است در حالت بسته گیر کند. اگر این اتفاق بیفتد، ترموستات اجازه نمی دهد مایع خنک کننده به رادیاتور برسد و همانطور که در بالا ذکر شد، موتور بیش از حد گرم شده و باعث آسیب شدید به آن می گردد. اگر در جاده هستید و در حال حاضر کاری از دستتان بر نمی آید، بخاری ماشین را روشن کنید تا گرمای اضافی دفع شود.
خنک شدن بیش از حد
اما از دیگر علائم نداشتن ترموستات خودرو سالم می توان به خنک شدن بیش از حد آن اشاره کرد. زمانی این اتفاق می افتد که موتور به دمای مناسب برای عملکرد طبیعی خود نرسد. در این سناریو، ترموستات باز می ماند و چرخه عمر موتور را به شدت کاهش می دهد.
برای جلوگیری از این امر، همیشه باید مراقب دماسنج داشبورد خودرو و چراغ های هشدار آن باشید.
صداهای عجیب و غریب موتور
یکی دیگر از علائم خرابی ترموستات ماشین، شنیده شدن صداهای عجیب و غریب از موتور است. ممکن است صدای غرش، جوش یا تق تق از رادیاتور را بشنوید. همه این علائم به وجود مشکلی در سیستم خنک کننده ماشین شما اشاره دارند.
تغییرات دما
ترموستات خودرو، همچنین بر دمای هوایی که در وسیله نقلیه شما از طریق دریچه ها جریان می یابد، تأثیر می گذارد. اگر به طور ناگهانی دما از گرم به سرد یا از سرد به گرم تغییر حالت داد، نشانه واضحی از نقص ترموستات است، به خصوص اگر به طور نامنظم اتفاق بیفتد. بنابراین لازم است تا در اسرع وقت به یک مکانیکی مراجعه کنید.
مشکلات بخاری
پاسخ سوال از کجا بفهمیم ترموستات خراب است یا نه را به راحتی می توان در فصل زمستان کشف کرد. اگر ترموستات در حالت باز گیر کرده باشد، مهم نیست که بخاری را تا چه حد زیاد می کنید، هوای گرم از طریق دریچه ها جریان نمی یابد. این نشان دهنده عملکرد ضعیف ترموستات است که باید به آن رسیدگی کنید.